Ку статья «Антимикроблӑ усӑ курасси, антимикроблӑ резистентлӑх тата апат-ҫимӗҫ чӗрчунӗсен микробиомӗ» тӗпчев темине кӗрет. Пур 13 статьяна та пӑхӑр
Органикӑллӑ кислотӑсем выльӑх апачӗ ҫумне хушмалли япаласем пулса тӑраҫҫӗ. Паянхи кун тӗлне апат-ҫимӗҫ хӑрушсӑрлӑхӗ ҫине тимлӗх уйӑрнӑ, уйрӑмах кайӑк-кӗшӗк тата ытти чӗрчунсен апат-ҫимӗҫпе ҫыхӑннӑ чир-чӗр ертекен чирсене чакарасси. Хальхи вӑхӑтра темиҫе органика кислотине тӗпчеҫҫӗ е вӗсемпе суту-илӳре усӑ кураҫҫӗ ӗнтӗ. Анлӑн тӗпченӗ нумай органика кислоти хушшинче кӑткӑс кислоти те вӗсенчен пӗри ​​шутланать. Кайӑк-кӗшӗк рационне ҫинӗ хыҫҫӑн апатра тата вар-хырӑм ҫулӗнче сальмонелла тата апат-ҫимӗҫпе ҫыхӑннӑ ытти чир-чӗр ертекен патогенсем ан пулччӑр тесе, кӑткӑс кислоти хушса параҫҫӗ. Кӑткӑ кислоти хуҫа тата апат-ҫимӗҫ патогенӗсем ҫине мӗнле витӗм кӳнине ӑнланса илнӗ май, кӑпӑк кислоти пурри сальмонеллӑра ятарлӑ ҫулсем пуҫарса яма пултарни паллӑ пулса пырать. Ҫак хурав кӑткӑсрах пулма пултарать, мӗншӗн тесен кӑткӑс кислоти вар-хырӑм ҫулне кӗрсен тата вар-хырӑм ҫулне колонизациленӗ сальмонеллӑпа кӑна мар, пыршӑлӑхӑн хӑйӗн микроб флорипе те хутшӑнать. Тишкерӳре хальхи вӑхӑтри кӑтартусене тата кайӑк-кӗшӗк тата апат-ҫимӗҫ микробиомӗ ​​ҫинчен малалла тӗпчес енӗпе ӗҫлекен малашлӑхсене пӑхса тухӗҫ.
Выльӑх-чӗрлӗх тата кайӑк-кӗшӗк ӗрчетес ӗҫре те ҫакна палӑртмалла: апат-ҫимӗҫ хӑрушсӑрлӑхӗн хӑрушлӑхне чакарнӑ май ӳсӗме тата ӗҫ тухӑҫлӑхне лайӑхлатмалли управлени стратегийӗсене хатӗрлесси. Истори тӑрӑх, антибиотиксене субтерапевтически концентраципе ӗҫтерни чӗрчунсен сывлӑхне, ырлӑхне тата ӗҫ тухӑҫлӑхне лайӑхлатнӑ (1–3). Ӗҫ механизмӗ енчен пӑхсан, субингибиторлӑ концентрацире панӑ антибиотиксем хуҫа хуравӗсене вар-хырӑм (GI) флорине тата, ҫавна май, хуҫапа хутшӑнассине модуляцилесе медиацилеҫҫӗ тесе сӗннӗ (3). Анчах та антибиотиксене чӑтӑмлӑ апат-ҫимӗҫ патогенӗсем сарӑлма пултарасси тата вӗсем ҫынсен антибиотиксене чӑтӑмлӑ инфекцисемпе ҫыхӑнма пултарасси пирки ҫине-ҫинех пӑшӑрханни апат-ҫимӗҫ чӗрчунӗсене антибиотиксемпе усӑ курассине майӗпен пӑрахӑҫлама май панӑ (4–8). Ҫавӑнпа та ҫак требованисене (чӗрчунсен сывлӑхне, ырлӑхне тата ӗҫ тухӑҫлӑхне лайӑхлатассине) тивӗҫтерекен апат хушмалли япаласемпе лайӑхлатмалли япаласем хатӗрлесси вӗренӳ тӗпчевӗ те, суту-илӳ аталанӑвӗ енчен те пысӑк интереслӗ (5, 9). Чӗрчун апачӗн рынокне тӗрлӗ суту-илӳ апачӗ хушмалли япаласем кӗнӗ, вӗсен шутӗнче пробиотиксем, пребиотиксем, эфир ҫӑвӗсем тата тӗрлӗ ӳсентӑран ҫӑлкуҫӗсенчен илнӗ ҫавӑн пек хутӑшсем, альдегидсем пек химикатсем (10–14). Кайӑк-кӗшӗк валли ытларах усӑ куракан ытти суту-илӳ апат хушмалли япаласем шутне бактериофагсем, цинк оксичӗ, экзогенлӑ ферментсем, конкурентлӑ эксклюзив продукчӗсем тата йӳҫӗ хутӑшсем кӗреҫҫӗ (15, 16).
Хими апат хушмалли япаласенчен альдегидсемпе органика кислотисем историре чи анлӑ тӗпченӗ тата усӑ курнӑ хутӑшсем пулнӑ (12, 17–21). Органика кислотисем, уйрӑмах кӗске сӑнчӑрлӑ ҫу кислотисем (SCFAs), чир-чӗр ертекен бактерисен паллӑ антагонисчӗсем шутланаҫҫӗ. Ҫак органика кислотисене апат хушмалли япаласем вырӑнне апат матрицинче патогенсем пуррине чакарма кӑна мар, вар-хырӑм ӗҫне активлӑ витӗм кӳме те усӑ кураҫҫӗ (17, 20–24). Унсӑр пуҫне, SCFA-сем вар-хырӑм флори йӳҫӗтнипе пулса тӑраҫҫӗ тата хӑш-пӗр пробиотиксемпе пребиотиксем вар-хырӑм трактӗнче ҫиекен патогенсене хирӗҫ кӗрешме пултарнинче механизмлӑ роль выляҫҫӗ тесе шутлаҫҫӗ (21, 23, 25).
Ҫулсем хушшинче тӗрлӗ кӗске сӑнчӑрлӑ ҫу кислотисем (SCFAs) апат хушмалли япаласем пек нумай тимлӗх илӗртнӗ. Уйрӑмах пропионат, бутират тата формат нумай тӗпчев тата суту-илӳре усӑ курнӑ (17, 20, 21, 23, 24, 26). Малтанхи тӗпчевсем выльӑх-чӗрлӗх тата кайӑк-кӗшӗк апачӗ ҫинчи апат-ҫимӗҫ патогенӗсене тӗрӗслесе тӑрасси ҫине тимлӗх уйӑрнӑ пулсан, юлашки тӗпчевсем выльӑх-чӗрлӗх ӗҫне тата вар-хырӑм сывлӑхне пӗтӗмӗшле лайӑхлатасси ҫине куҫнӑ (20, 21, 24). Ацетат, пропионат тата бутират органика кислоти апат хушмалли япаласем пек нумай тимлӗх илӗртнӗ, вӗсен хушшинче кӑткӑс кислоти те шанчӑклӑ кандидат шутланать (21, 23). Кӑткӑс кислотин апат-ҫимӗҫ хӑрушсӑрлӑхӗн енӗсем ҫине, уйрӑмах выльӑх-чӗрлӗх апачӗ ҫинче апат-ҫимӗҫпе ҫыхӑннӑ чир-чӗр ертекенсен шутне чакарасси ҫине, нумай тимлӗх уйӑрнӑ. Анчах та ытти усӑ курма май пуррисене те шута илеҫҫӗ. Ҫак тишкерӗвӗн пӗтӗмӗшле тӗллевӗ — выльӑх-чӗрлӗх апачӗ лайӑхлантаракан формик кислотин историне тата хальхи лару-тӑрӑвне тӗпчесси (1-мӗш ӳкерчӗк). Ку тӗпчевре эпир кӑткӑ йӳҫекӗн антибактериаллӑ механизмне тӗпчесе пӗлӗпӗр. Унсӑр пуҫне, эпир вӑл выльӑх-чӗрлӗхпе кайӑк-кӗшӗк ҫине мӗнле витӗм кӳнине ҫывӑхрах пӑхса тухӑпӑр тата унӑн тухӑҫлӑхне ӳстермелли майсене сӳтсе явӑпӑр.
1-мӗш ӳкерчӗк. Ҫак тишкерӳре ҫутатнӑ темӑсен ӑс-тӑн картти. Уйрӑмах ҫакӑн пек пӗтӗмӗшле тӗллевсем ҫине тимлӗх уйӑрнӑ: выльӑх-чӗрлӗх апачӗ лайӑхлантаракан формик кислотин историне тата хальхи лару-тӑрӑвне, формик кислотин микробсене хирӗҫле механизмӗсене тата унпа усӑ курни выльӑх-чӗрлӗхпе кайӑк-кӗшӗк сывлӑхне мӗнле витӗм кӳнине, эффективлӑха ӳстермелли майсене ҫырса кӑтартасси.
Выльӑх-чӗрлӗхпе кайӑк-кӗшӗк валли апат туса кӑларасси — нумай тапхӑрлӑ кӑткӑс ӗҫ, ҫав шутра тырра физика енчен тирпейлесси (тӗслӗхрен, пайӑркасен калӑпӑшне чакарма авӑртасси), пеллетсем тума ӑшӑпа тирпейлесси тата выльӑхӑн уйрӑм апатлану ыйтӑвӗсене кура апат-ҫимӗҫе нумай апат-ҫимӗҫ хушасси (27). Ҫак кӑткӑслӑха шута илсен, апат тирпейлесси тырра апат арманне ҫитиччен, ӑна авӑртнӑ чухне, унтан вара ӑна турттарнӑ тата комбикорм рационӗсенче апатлантарнӑ чухне тӗрлӗ тавралӑх факторӗсене лекни нимӗн чухлӗ те тӗлӗнтермест (9, 21, 28). Ҫапла вара, ҫулсем хушшинче апат-ҫимӗҫре микроорганизмсен питӗ тӗрлӗ ушкӑнне тупса палӑртнӑ, вӗсен шутне бактерисем кӑна мар, бактериофагсем, кӑмпасем тата йӳҫексем те кӗреҫҫӗ (9, 21, 28–31). Ҫак варалакан япаласенчен хӑшӗ-пӗрисем, сӑмахран, хӑш-пӗр кӑмпасем, чӗрчунсен сывлӑхӗшӗн хӑрушлӑх кӑларса тӑратакан микотоксинсем туса кӑларма пултараҫҫӗ (32–35).
Бактерисен популяцийӗсем тӗрлӗрен пулма пултараҫҫӗ, вӗсем хӑш-пӗр енчен микроорганизмсене уйӑрса илме тата палӑртма усӑ куракан тивӗҫлӗ меслетсенчен тата проба ҫӑлкуҫӗнчен килеҫҫӗ. Сӑмахран, микробсен составӗн профилӗ ӑшӑпа ӗҫлеме пуҫличчен уйрӑлса тӑма пултарать (36). Классика культури тата пластинкӑсене ҫыпӑҫтармалли меслетсем хӑш-пӗр информацие панӑ пулин те, юлашки вӑхӑтра 16S рРНК генӗ ҫинче никӗсленнӗ ҫӗнӗ ӑру секвенировани (NGS) меслечӗпе усӑ курни апат микробиомӗн пӗрлӗхне пур енлӗнрех хаклама май пачӗ (9). Соланки тата ыттисем. (37) тулӑ пӗрчисен бактери микробиомне фосфинпа, хурт-кӑпшанкӑпа кӗрешекен фумигантпа, пӗр вӑхӑт хушши упранине тӗпченӗ, вӗсем тырӑ пуҫтарнӑ хыҫҫӑн тата 3 уйӑх упраннӑ хыҫҫӑн микробиом тӗрлӗ енлӗрех пулнине тупса палӑртнӑ. Унсӑр пуҫне, Соланки тата ыттисем. (37) (37) тулӑ пӗрчисенче протеобактерисем, фирмикутсем, актинобактерисем, бактериоидсем тата планктомицетсем ытларах пулнине, Bacillus, Erwinia тата Pseudomonas йышӗсем ытларах пулнине, Enterobacteriaceae йышӗ пӗчӗк пулнине кӑтартнӑ. Таксономи танлаштарӑвӗсем тӑрӑх вӗсем фосфинпа ҫунтарни бактерисен популяцийӗсене палӑрмаллах улӑштарнӑ, анчах кӑмпа тӗрлӗлӗхне витӗм кӳмен тесе пӗтӗмлетнӗ.
Соланки тата ыттисем. (37) апат ҫӑлкуҫӗсенче апат-ҫимӗҫпе ҫыхӑннӑ патогенсем те пулма пултарнине кӑтартнӑ, вӗсем микробиомра Enterobacteriaceae тупнине шута илсе халӑх сывлӑхне сиен кӳме пултараҫҫӗ. Апат-ҫимӗҫпе ҫыхӑннӑ патогенсем, сӑмахран, Clostridium perfringens, Clostridium botulinum, Salmonella, Campylobacter, Escherichia coli O157:H7 тата Listeria monocytogenes, выльӑх апачӗпе тата силоспа ҫыхӑннӑ (9, 31, 38). Выльӑх-чӗрлӗхпе кайӑк-кӗшӗк апачӗсенче ытти апат-ҫимӗҫ патогенӗсем мӗнле сыхланса юлни хальхи вӑхӑтра паллӑ мар. Ге тата ыттисем. (39) 200 ытла выльӑх апачӗн компоненчӗсене скрининг тунӑ та Salmonella, E. coli тата Enterococci уйӑрнӑ, анчах E. coli O157:H7 е Campylobacter тупайман. Анчах та типӗ апат пек матрицӑсем патогенлӑ E. coli ҫӑлкуҫӗ пулса тӑма пултараҫҫӗ. 2016 ҫулта ҫын чирӗпе ҫыхӑннӑ Shiga токсин туса кӑларакан Escherichia coli (STEC) O121 тата O26 серогрупписен ҫӑлкуҫне шыраса тупнӑ чухне Crowe et al. (40) клиника изолячӗсене апат-ҫимӗҫ продукчӗсенчен илнӗ изолячӗсемпе танлаштарма пӗтӗм геном секвенированипе усӑ курнӑ. Ҫак танлаштарӑва тӗпе хурса вӗсем ҫакӑн пек пӗтӗмлетӳ тунӑ: ҫӑнӑх арманӗсенчен илнӗ сахал нӳрлӗхлӗ чӗрӗ тулӑ ҫӑнӑхӗ пулма пултарать. Тулӑ ҫӑнӑхӗн нӳрлӗхӗ сахал пулни STEC нӳрлӗхӗ сахал выльӑх апачӗнче те пурӑнма пултарнине пӗлтерет. Анчах та, Кроу тата ыттисем. (40) палӑртӑр, ҫӑнӑх пробисенчен STEC уйӑрасси йывӑр, ҫавӑнпа та бактери клеткисен ҫителӗклӗ йышне тавӑрма иммуномагнитлӑ уйӑру меслечӗсем кирлӗ. Ҫакӑн пек диагностика процесӗсем выльӑх апачӗнче сайра тӗл пулакан апат-ҫимӗҫ патогенӗсене тупса палӑртассине тата уйӑрассине те кӑткӑслатма пултараҫҫӗ. Ҫакна тупса палӑртма йывӑр пулни ҫак чир-чӗр ертекенсем сахал нӳрлӗхлӗ матрицӑсенче нумай вӑхӑт хушши тытӑнса тӑнипе те ҫыхӑннӑ пулма пултарать. Форгани тата ыттисем. (41) ҫакна кӑтартнӑ: пӳлӗм температуринче упранӑ тата энтерогеморрагиллӗ Escherichia coli (EHEC) серогрупписен O45, O121 тата O145 тата Salmonella (S. Typhimurium, S. Agona, S. Enteritidis тата S. Anatum) хутӑшӗпе инокуляциленӗ тулӑ ҫӑнӑхӗ 14 кун хушшинче виҫме май пур тата ӑна тупма пулать тата 52 эрнере.
Истори тӑрӑх, Campylobacter нихӑҫан та выльӑх-чӗрлӗх апачӗнчен йӑлана кӗнӗ культура мелӗпе уйӑрса илмен (38, 39), анчах та Campylobacter-а чӑх-чӗп тата кайӑк-кӗшӗк продукчӗсен вар-хырӑм ҫулӗнчен ҫӑмӑллӑнах уйӑрма пулать (42, 43). Анчах та апат-ҫимӗҫӗн хӑйӗн лайӑх енӗсем пур-ха, вӑл — потенциаллӑ ҫӑлкуҫ. Сӑмахран, Алвес тата ыттисем. (44) ҫакна кӑтартнӑ: самӑрланӑ чӑх апачӗ ҫине C. jejuni лартни тата ӑна икӗ тӗрлӗ температурӑра 3 е 5 кун упрани пурнӑҫлӑ C. jejuni ҫӗнӗрен ҫуралнине, хӑш-пӗр чухне вӗсем йышлӑланнине те кӑтартнӑ. Вӗсем ҫапла пӗтӗмлетнӗ: C. jejuni чӑх-чӗп апачӗ ҫинче пурӑнма пултарать, ҫавӑнпа та вӑл чӑх-чӗп валли инфекци ҫӑлкуҫӗ пулма пултарать.
Выльӑх-чӗрлӗх тата кайӑк-кӗшӗк апачӗ ҫинчи сальмонеллӑпа чирлесси ӗлӗк те нумай тимлӗх уйӑрнӑ, ҫавӑнпа та вӑл апат-ҫимӗҫе ятарласа усӑ курма юрӑхлӑ тупса палӑртмалли меслетсем хатӗрлес тата ӑна хирӗҫ кӗрешмелли витӗмлӗрех мерӑсем тупма тӑрӑшакансен тӗп тӗллевӗ пулса тӑрать (12, 26, 30, 45–53). Ҫулсем хушшинче нумай тӗпчев тӗрлӗ апат-ҫимӗҫ заведенийӗсенче тата апат-ҫимӗҫ заводӗсенче сальмонеллӑна уйӑрса илнине тата унӑн характеристикине тӗпченӗ (38, 39, 54–61). Пӗтӗмӗшле илсен, ҫак тӗпчевсем сальмонеллӑна тӗрлӗ апат-ҫимӗҫ хатӗрӗсенчен, апат-ҫимӗҫ ҫӑлкуҫӗсенчен, апат-ҫимӗҫ тӗсӗсенчен тата апат-ҫимӗҫ туса кӑларакан ӗҫсенчен уйӑрма май пуррине кӑтартаҫҫӗ. Ҫавӑн пекех ҫак чир сарӑлнин шайӗ тата уйӑрнӑ сальмонелла серотипӗсем те тӗрлӗрен пулнӑ. Сӑмахран, Ли тата ыттисем. (57) Salmonella spp. пуррине ҫирӗплетнӗ. Ӑна 2002-2009 ҫулсенче даннӑйсем пухнӑ тапхӑрта тулли чӗрчун апачӗнчен, апат ингредиенчӗсенчен, килти чӗрчун апачӗнчен, чӗрчун апачӗнчен тата чӗрчун хушма апатӗнчен пухнӑ 2058 пробӑран 12,5% тупса палӑртнӑ. Унсӑр пуҫне, 12,5% сальмонелла пробисенче тупса палӑртнӑ чи анлӑ сарӑлнӑ серотипсем — С. Зенфтенберг тата С. Монтевидео (57). Техасри хатӗр апат-ҫимӗҫпе выльӑх апачӗн ҫумпродукчӗсене тӗпченӗ чухне Hsieh et al. (58) ҫакна пӗлтернӗ: пулӑ ҫӑнӑхӗнче сальмонелла ытларах сарӑлнӑ, ун хыҫҫӑн чӗрчун белокӗсем, чи анлӑ сарӑлнӑ серотипсем — S. Mbanka тата S. Montevideo. Апат-ҫимӗҫ арманӗсем те апат-ҫимӗҫе хутӑштарнӑ тата хушнӑ чухне апат-ҫимӗҫе варалама пултаракан темиҫе вырӑн кӑтартаҫҫӗ (9, 56, 61). Магосси тата ыттисем. (61) Америкӑри Пӗрлешӳллӗ Штатсенче апат-ҫимӗҫ туса кӑларнӑ чухне нумай хутчен вараланма пултарнине кӑтартса пама пултарнӑ. Чӑн та, Магосси тата ыттисем. (61) АПШри сакӑр штатри 11 апат-ҫимӗҫ заводӗнче (пурӗ 12 проба илмелли вырӑнта) сахалтан та пӗр лайӑх салмонелла культури тупнӑ. Апат-ҫимӗҫе тыткаланӑ чухне, турттарнӑ чухне тата кулленхи апатлантарнӑ чухне сальмонеллӑпа чирлеме пултарнине шута илсен, выльӑх-чӗрлӗх ӗрчетес тапхӑрта микробсен вараланӑвӗн пӗчӗк шайне чакарма тата тытса тӑма пултаракан апат-ҫимӗҫ хушмалли япаласем хатӗрлес тӗлӗшпе пысӑк вӑй хуни нимӗн чухлӗ те тӗлӗнтермест.
Сальмонеллӑн мӑйракаллӑ кислотӑна мӗнле хуравлани ҫинчен сахал пӗлеҫҫӗ. Анчах та Хуан тата ыттисем. (62) сӗтпе ӳстерекен чӗрчунсен ҫинҫе пыршинче кӑпӑк кислоти пуррине тата Salmonella spp. формик кислоти туса кӑларма пултараҫҫӗ. Хуан тата ыттисем. (62) Salmonella вирулентлӑх генӗсен экспрессине тупса палӑртма тӗп ҫулсен делеци мутантӗсен ярӑмӗпе усӑ курнӑ та формат Salmonella Hep-2 эпителий клеткисене тапӑнма хистекен диффузиллӗ сигнал пек ӗҫлеме пултарнине тупса палӑртнӑ. Нумаях пулмасть Лю тата ыттисем. (63) Salmonella typhimurium йышши формат транспортерне, FocA, уйӑрнӑ, вӑл рН 7,0 чухне ятарлӑ формат каналӗ пек ӗҫлет, анчах та пысӑк тулашри рН чухне пассивлӑ экспорт каналӗ пек е пӗчӗк рН чухне иккӗмӗш активлӑ формат/водород ионӗн импорт каналӗ пек те ӗҫлеме пултарать. Анчах та ку тӗпчеве S. Typhimurium пӗр серотипӗ ҫинче кӑна туса пынӑ. Ыйту ҫаплах юлать: пур серотипсем те формик кислотине пӗр пек механизмсемпе хуравлаҫҫӗ-и? Ку питӗ кирлӗ тӗпчев ыйтӑвӗ пулса юлать, ӑна малашнехи тӗпчевсенче татса памалла. Результатсене пӑхмасӑрах, апатра салмонелла шайне чакарма кислота хушмалли препаратсемпе усӑ курмалли пӗтӗмӗшле сӗнӳсем хатӗрленӗ чухне скрининг эксперименчӗсенче нумай салмонелла серотипӗпе е кашни серотипӑн нумай штаммӗпе усӑ курни асӑрхануллӑ пулса юлать. Ҫӗнӗрех меслетсем, сӑмахран, пӗр серотипӑн тӗрлӗ подгрупписене уйӑрса илме штаммсене кодлама генетика штрих-кодировкипе усӑ курни (9, 64), пӗтӗмлетӳсем тума тата уйрӑмлӑхсене ӑнлантарса пама пултаракан ҫинҫерех уйрӑмлӑхсене уйӑрса илме май параҫҫӗ.
Форматӑн хими характерӗ тата диссоциаци форми те пӗлтерӗшлӗ пулма пултарать. Тӗпчевсен ярӑмӗнче Бейер тата ыттисем. (65–67) кӑтартнӑ тӑрӑх, Enterococcus faecium, Campylobacter jejuni тата Campylobacter coli шайӗсене чарасси диссоциациленӗ кӑткӑс кислоти виҫипе ҫыхӑннӑ тата вӑл рН е диссоциациленмен кӑпӑк кислотинчен килмен. Бактерисем мӗнле форматпа усӑ курни те пӗлтерӗшлӗ пек туйӑнать. Кованда тата ыттисем. (68) темиҫе грам-отрицательнӑй тата грам-положительнӑй организма скрининг тунӑ та натри форматӗн (500–25 000 мг/л) тата натри форматпа ирӗклӗ формат хутӑшӗн (40/60 м/в; 10–10 000 мг/л) чи пӗчӗк ингибиторлӑ концентрацийӗсене (МИК) танлаштарнӑ. МИК хакӗсене тӗпе хурса вӗсем натри формачӗ Campylobacter jejuni, Clostridium perfringens, Streptococcus suis тата Streptococcus pneumoniae хирӗҫ кӑна чарӑннине, анчах та Escherichia coli, Salmonella typhimurium е Enterococcus faecalis хирӗҫ маррине тупса палӑртнӑ. Ун вырӑнне натри формиатӗпе ирӗклӗ натрий формиачӗн хутӑшӗ пур организмсене те чарса тӑрать, ҫакӑ вара авторсене ирӗклӗ мӑйӑх кислоти микробсене хирӗҫ кӗрешекен енсенчен ытларахӑшӗ пур тесе пӗтӗмлетме май парать. Ҫак икӗ хими формин тӗрлӗ шайлашӑвне тӗпчесе пӗлме интереслӗ пулӗччӗ, ҫапла майпа МИК хакӗсен диапазонӗ хутӑш формулӑра пур кӑткӑс кислоти шайӗпе тата 100% кӑткӑс кислоти ҫине мӗнле хуравланипе ҫыхӑннине пӗлме пулать.
Гомес-Гарсия тата ыттисем. (69) сыснасенчен илнӗ Escherichia coli, Salmonella тата Clostridium perfringens йышши нумай изолячӗсене хирӗҫ эфир ҫӑвӗсемпе органика кислотисен (сӑмахран, кӑпӑк кислоти) комбинацийӗсене тӗрӗсленӗ. Вӗсем сысна изолячӗсене хирӗҫ ултӑ органика кислотине, ҫав шутра кӑткӑ кислотине те, тата ултӑ эфир ҫӑвӗн эффективлӑхне тӗрӗсленӗ, формальдегидпа лайӑх контроль вырӑнне усӑ курнӑ. Гомес-Гарсия тата ыттисем. (69) Escherichia coli (600 тата 2400 ppm, 4), Salmonella (600 тата 2400 ppm, 4) тата Clostridium perfringens (1200 тата 2400 ppm) хирӗҫ формик кислотин MIC50, MBC50 тата MIC50/MBC50 виҫисене палӑртнӑ, вӗсем пурте кислотӑран ытларах витӗмлӗ пулнине тупса палӑртнӑ E. coli тата Salmonella хирӗҫ кӗрешекен органика кислотисем. (69) Кӑткӑ кислоти пӗчӗк молекулӑллӑ тата вӑрӑм сӑнчӑрлӑ пулнӑран Escherichia coli тата Salmonella хирӗҫ витӗмлӗ (70).
Бейер тата ыттисем. сыснасенчен уйӑрнӑ Campylobacter штаммӗсене (66) тата кайӑк-кӗшӗкрен уйӑрнӑ Campylobacter jejuni штаммӗсене (67) скринингланӑ та ытти органика кислотисемшӗн виҫнӗ МИК хуравӗсемпе килӗшсе тӑракан концентрацире кӑткӑ кислоти диссоциациленнине кӑтартнӑ. Анчах та ҫак кислотӑсен, ҫав шутра кӑткӑс кислотин те, тӑванла вӑйӗсем пирки иккӗленнӗ, мӗншӗн тесен Campylobacter ҫак кислотӑсене субстратсем вырӑнне усӑ курма пултарать (66, 67). C. jejuni йӳҫекӗпе усӑ курни тӗлӗнтермест, мӗншӗн тесен унӑн гликолитикӑллӑ мар ылмашӑнӑвӗ пуррине кӑтартнӑ. Ҫапла вара, C. jejuni углеводсен катаболизмӗн хӑвачӗ чакнӑ, вӑл хӑйӗн энерги ылмашӑнӑвӗпе биосинтез ӗҫӗн ытларах пайне аминокислотӑсемпе органика кислотисенчен глюконеогенез ҫине шанать (71, 72). Line тата ыттисем тунӑ малтанхи тӗпчев. (73) 190 углерод ҫӑлкуҫӗллӗ фенотиплӑ массивпа усӑ курнӑ та C. jejuni 11168(GS) углерод ҫӑлкуҫӗсем пек органика кислотисене усӑ курма пултарнине кӑтартнӑ, вӗсенчен ытларахӑшӗ трикарбон кислоти циклӗн вӑтам пайӗсем пулса тӑраҫҫӗ. Малаллахи тӗпчевсем Wagli тата ыттисем. (74) углерод утилизацийӗн фенотиплӑ массивӗпе усӑ курса хӑйсен тӗпчевӗнче тӗпченӗ C. jejuni тата E. coli штаммӗсем углерод ҫӑлкуҫӗ пек органика кислотисем ҫинче ӳсме пултарнине кӑтартнӑ. Формат — C. jejuni сывлав энерги ылмашӑнӑвӗн тӗп электрон донорӗ, ҫавӑнпа та C. jejuni валли тӗп энерги ҫӑлкуҫӗ (71, 75). C. jejuni формиата водород донорӗ пек мембранӑпа ҫыхӑннӑ форматдегидрогеназа комплексӗ урлӑ усӑ курма пултарать, вӑл формиата углекислӑ газ, протонсем тата электронсем туса окислать тата сывлав валли электрон донорӗ пулса тӑрать (72).
Кӑткӑ кислоти нумайранпа антимикроблӑ апат лайӑхлатмалли япала пек усӑ курнӑ, анчах хӑш-пӗр хурт-кӑпшанкӑсем кӑпӑк кислотине микробсене хирӗҫ кӗрешекен хӳтӗлев химикатӗ пек те туса кӑларма пултараҫҫӗ. Россини тата ыттисем. (76) 350 ҫул каялла Рэй (77) ҫырса кӑтартнӑ кӑткӑсен йӳҫӗ сӗткенӗн пайӗ пулма пултарать тесе шутланӑ. Ҫавӑнтанпа эпир кӑткӑсем тата ытти хурт-кӑпшанкӑсенче кӑткӑс кислоти туса кӑларассине ӑнланасси чылай ӳсрӗ, халӗ вара ҫак процесс хурт-кӑпшанкӑсен токсинсенчен хӳтӗленмелли кӑткӑс тытӑмӗн пайӗ пулни паллӑ (78). Тӗрлӗ ушкӑнри хурт-кӑпшанкӑ, ҫав шутра ҫӗленсӗр пыл хурчӗсем, шӗвӗр кӑткӑсем (Hymenoptera: Apidae), ҫӗр нӑррисем (Galerita lecontei тата G. janus), ҫӗленсӗр кӑткӑсем (Formicinae) тата хӑш-пӗр лӗпӗш личинкисем (Lepidoptera: Myrmecophaga), хӳтӗленмелли химикат пек кӑпӑк кислоти туса кӑларни паллӑ (77–88).
Кӑткӑсене, тен, лайӑхрах палӑртаҫҫӗ, мӗншӗн тесен вӗсен ацидоцитсем пур, вӗсем ятарлӑ шӑтӑксем пур, вӗсем вӗсене тӗпрен илсен кӑткӑ кислотинчен тӑракан наркӑмӑша сирпӗтме май параҫҫӗ (82). Кӑткӑсем серинпа прекурсор вырӑнне усӑ кураҫҫӗ тата хӑйсен наркӑмӑш парӗсенче формиат нумай упраҫҫӗ, вӗсем вара формиатӑн цитотоксиклӑхӗнчен хуҫа кӑткӑсене сирпӗтичченех хӳтӗлеме ҫителӗклӗ таран изоляциленӗ (78, 83). Вӗсем кӑларакан кӑткӑ кислоти (1) ытти кӑткӑсене илӗртме сигнализаци феромонӗ пулса тӑма пултарать; 2) конкурентсемпе тискер кайӑксенчен хӳтӗленмелли химикат пулма; тата (3) йӑва материалӗн пайӗ пек сӑмалапа пӗрлештернӗ чухне кӑмпана хирӗҫле тата бактерисене хирӗҫле агент пек ӗҫлеҫҫӗ (78, 82, 84–88). Кӑткӑсем туса кӑларакан кӑткӑс кислоти микробсене хирӗҫ кӗрешме пултарать, ҫакӑ ӑна вырӑнти хушма япала вырӑнне усӑ курма май пуррине пӗлтерет. Ҫакна Брух тата ыттисем кӑтартса панӑ. (88), вӑл сӑмала ҫумне синтетика кӑпӑк кислоти хушса шӑрша хирӗҫле ӗҫ-хӗле палӑрмаллах лайӑхлатнӑ. Кӑткӑс кислоти витӗмлӗхне тата унӑн биологилле усӑллӑхне кӑтартакан тепӗр ҫирӗплетӳ вӑл — вар-хырӑм кислоти туса кӑларма пултарайман гигант кӑткӑ ҫиекенсем хӑйсене альтернативлӑ вар-хырӑм кислоти пек концентратлӑ кӑпӑк кислотипе тивӗҫтерес тесе кӑпӑк кислотиллӗ кӑткӑсене ҫиеҫҫӗ (89).
Ял хуҫалӑхӗнче кӑткӑс кислотипе практикӑра усӑ курассине нумай ҫул хушши пӑхса тухнӑ тата тӗпченӗ. Уйрӑмах кӑткӑс кислотине выльӑх апачӗпе силос хушмалли япала вырӑнне усӑ курма пулать. Натри форматне хытӑ тата шӗвек формӑра пур чӗрчун тӗсӗсемшӗн те, потребительсемшӗн те тата тавралӑхшӑн та хӑрушсӑр тесе шутлаҫҫӗ (90). Вӗсен хаклавӗ тӑрӑх (90), 10 пин мг кӑткӑ кислоти эквиваленчӗ/кг апат пур чӗрчун тӗсӗсемшӗн те хӑрушсӑр тесе шутланӑ, 12 пин мг кӑткӑ кислоти эквиваленчӗ/кг апат вара сыснасемшӗн хӑрушсӑр тесе шутланӑ. Кӑткӑс кислотипе выльӑх апачӗ лайӑхлатмалли япала пек усӑ курассине нумай ҫул хушши тӗпченӗ. Ӑна силос консервантӗ тата выльӑх-чӗрлӗх апачӗнче микробсене хирӗҫ кӗрешекен япала пек суту-илӳ хакӗ пур тесе шутлаҫҫӗ.
Хими хушмалли япаласем, сӑмахран, кислотасем, яланах силос туса кӑларассинче тата апат-ҫимӗҫе тирпейлес ӗҫре уйрӑлми пай пулса тӑнӑ (91, 92). Борреани тата ыттисем. (91) пысӑк пахалӑхлӑ силос оптималлӑ туса кӑларма апат пахалӑхне упраса хӑвармаллине, ҫав вӑхӑтрах типӗ япалана май пур таран ытларах упрамаллине палӑртнӑ. Ҫакӑн пек оптимизаци результачӗ — силосировани процесӗн пур тапхӑрӗнче те ҫухатусене чакарасси: силос ҫинчи малтанхи аэроб условийӗсенчен пуҫласа каярахпа ферментаци, упрани тата апатлантарма силос ҫӗнӗрен уҫни таранах. Уй-хир силосӗ туса илессине тата ун хыҫҫӑн силос йӳҫӗтессине оптимизацилемелли ятарлӑ меслетсем ҫинчен ытти ҫӗрте (91, 93-95) тӗплӗн сӳтсе явнӑ, кунта вӗсем ҫинчен тӗплӗн калаҫмӑпӑр. Тӗп проблема — силосра кислород пур чухне йӳҫексемпе кӑмпасем пулакан оксидациллӗ пӑсӑлни (91, 92). Ҫавӑнпа та ҫӗр ҫинчи сиенлӗ витӗмсене сирсе яма биологи инокулянчӗсемпе хими хушӑмӗсем кӗртнӗ (91, 92). Силос хушмалли япаласем пирки ытти шухӑшсем те пур: силосра пулма пултаракан патогенсен (тӗслӗхрен, патогенлӑ E. coli, Listeria тата Salmonella) тата микотоксин туса кӑларакан кӑмпасен сарӑлассине чакарасси (96–98).
Мак тата ыттисем. (92) йӳҫек хушмалли япаласене икӗ ушкӑна уйӑрнӑ. Пропион, уксус, сорб тата бензой кислотисем пек кислотӑсем силосӑн аэроблӑ стабильлӗхне тытса тӑраҫҫӗ, ӑна кавлекен чӗрчунсене ҫитернӗ чухне вӗсем йӳҫексемпе кӑмпа ӳсӗмне чакараҫҫӗ (92). Мак тата ыттисем. (92) кӑткӑс кислотине ытти кислотӑсенчен уйӑрнӑ та ӑна силос белокӗн тӗрӗслӗхне упраса хӑварнӑ май клостридисене тата пӑсӑлакан микроорганизмсене чарса тӑракан тӳрӗ йӳҫӗтекен тесе шутланӑ. Практикӑра вӗсен тӑвар формисем тӑвар мар формӑри кислотӑсен ҫивӗч енӗсене сирсе яма чи анлӑ сарӑлнӑ хими формисем шутланаҫҫӗ (91). Нумай тӗпчев ушкӑнӗсем силос валли йӳҫек хушмалли япала пек кӑткӑ кислотине те тӗпченӗ. Кӑткӑ кислоти хӑвӑрт йӳҫӗтмелли вӑйӗпе тата силосӑн сиенлӗ микроорганизмӗсен ӳсӗмне чарса тӑракан витӗмӗпе паллӑ, вӗсем силосӑн белокӗпе шывра ирӗлекен углеводсен содержанине чакараҫҫӗ (99). Ҫавӑнпа та He et al. (92) силосри кӑпӑк кислотине йӳҫек хушмалли япаласемпе танлаштарнӑ. (100) кӑткӑс кислоти Escherichia coli шайне чакарма тата силос рН-не чакарма пултарнине кӑтартнӑ. Ҫавӑн пекех силос ҫумне кӑпӑк тата сӗт йӳҫекӗ туса кӑларакан бактери культурисем хушнӑ, ҫапла майпа йӳҫеклӗхе тата органика кислоти туса кӑларассине хавхалантарнӑ (101). Чӑн та, Кули тата ыттисем. (101) ҫакна тупса палӑртнӑ: силос 3% (в/т) кӑткӑс кислотипе йӳҫӗтнӗ чухне сӗт тата кӑткӑс кислотисем 800 тата 1000 мг органика кислоти/100 г пробӑран та ытларах пулнӑ. Мак тата ыттисем. (92) силос хушмалли япаласене тӗпчекен литературӑна тӗплӗн пӑхса тухнӑ, ҫав шутра 2000 ҫултанпа пичетленнӗ тӗпчевсене те, вӗсенче кӑткӑс кислоти тата ытти кислотӑсем ҫинчен ҫырнӑ тата/е вӗсене кӗртнӗ. Ҫавӑнпа та ҫак тишкерӳре уйрӑм тӗпчевсене тӗплӗн сӳтсе явмӑпӑр, анчах та кӑткӑс кислоти хими силос хушмалли япала пек эффективлӑхӗ пирки хӑш-пӗр тӗп самантсене пӗтӗмлетсе кӑтартӑпӑр. Буферсӑр тата буферлӑ кӑпӑк кислотине те тӗпченӗ, ытларах чухне вара Clostridium spp. Унӑн шайлашуллӑ ӗҫӗсем (углевод, белок тата лактат йышӑнасси тата бутират кӑларасси) чакма пуҫлаҫҫӗ, ҫав вӑхӑтрах аммиакпа бутират туса кӑларасси чакать тата типӗ япаласене тытса тӑрасси ӳсет (92). Кӑткӑс кислотин ӗҫ тухӑҫлӑхӗн чиккисем пур, анчах ӑна ытти кислотӑсемпе пӗрле силос хушмалли япала пек усӑ курни ҫак ыйтусенчен хӑшӗ-пӗрисене сирсе яма май парать (92).
Кӑткӑ кислоти ҫын сывлӑхӗшӗн хӑрушлӑх кӑларса тӑратакан патогенлӑ бактерисене чарма пултарать. Сӑмахран, Pauly тата Tam (102) пӗчӗк лаборатори силосӗсене L. monocytogenes йышши ҫӗр ҫинче виҫӗ тӗрлӗ типӗ япала шайӗ (200, 430 тата 540 г/кг) лартнӑ, унтан вӗсене кӑткӑс кислоти (3 мл/кг) е сӗт кислоти бактерийӗсем (8 × 10/5) тата клеткӑллӑ ферментсем хушнӑ. Вӗсем икӗ имҫам та типӗ япала сахал силосра (200 г/кг) L. monocytogenes шайне чакарнине пӗлтернӗ. Анчах та вӑтам типӗ силосра (430 г/кг) L. monocytogenes 30 кунран та кӑткӑс кислотипе ӗҫленӗ силосра тупӑннӑ. L. monocytogenes шайӗ чакни рН, сӗт йӳҫекӗ тата пӗрлештернӗ диссоциациленмен йӳҫексем чакнипе ҫыхӑннӑ пек курӑнать. Сӑмахран, Pauly тата Tam (102) сӗт йӳҫекӗпе пӗрлештернӗ диссоциациленмен йӳҫек шайӗсем уйрӑмах пӗлтерӗшлӗ пулнине палӑртнӑ, ҫакӑ вара типӗ япала ытларах пулнӑ силоссенчен тунӑ кӑткӑс йӳҫекӗпе имҫамланӑ хутлӑхра L. monocytogenes шайӗ чакманнин сӑлтавӗ пулма пултарать. Ҫакӑн пек тӗпчевсене малашне ытти анлӑ сарӑлнӑ силос патогенӗсемшӗн те, сӑмахран, салмонелла тата патогенлӑ E. coli енӗпе те туса пымалла. Пӗтӗм силос микробӗсен пӗрлӗхӗн 16S рДНК йӗркине тӗплӗнрех тишкерни те силос йӳҫӗтӗвӗн тӗрлӗ тапхӑрӗнче пулакан силос микробӗсен пӗтӗмӗшле популяцийӗнчи улшӑнусене тупса палӑртма пулӑшӗ (103). Микробиом даннӑйӗсене илни силос йӳҫӗтӗвӗн аталанӑвне лайӑхрах малтанах пӗлме тата силос пахалӑхне пысӑк шайра тытса тӑма оптималлӑ хушмалли комбинацисем туса хатӗрлеме аналитика пулӑшӑвӗ пама пултарать.
Тырӑ никӗсӗ ҫинче хатӗрленӗ выльӑх апачӗсенче мӑйракаллӑ кислотӑна антимикроблӑ агент пек усӑ кураҫҫӗ, вӑл тӗрлӗ тырӑран хатӗрленӗ апат матрицисенче тата хӑш-пӗр апат ингредиенчӗсенче, сӑмахран, чӗрчун ҫумпродукчӗсенче, чир-чӗр ертекенсен шайне чакарать. Кайӑк-кӗшӗк тата ытти чӗрчунсен чир-чӗр ертекен популяцийӗсем ҫине витӗм кӳнине анлӑн икӗ категорие уйӑрма пулать: апат-ҫимӗҫӗн патоген популяцийӗ ҫине тӳрремӗнех витӗм кӳни тата имҫамланӑ апат ҫинӗ хыҫҫӑн чӗрчунсен вар-хырӑм ҫулӗсене колонизацилекен патогенсем ҫине тӳрремӗнех витӗм кӳни (20, 21, 104). Паллах, ҫак икӗ категори пӗр-пӗринпе ҫыхӑннӑ, мӗншӗн тесен апатра патогенсем чакни выльӑх апат ҫинӗ чухне колонизацие чакармалла. Анчах та апат матрицине хушнӑ уйрӑм кислотӑн микробсене хирӗҫле енӗсене темиҫе фактор витӗм кӳме пултарать, сӑмахран, апат составӗ тата кислотӑна мӗнле формӑпа хушни (21, 105).
Истори тӑрӑх, кӑткӑс кислотипе тата унпа ҫыхӑннӑ ытти кислотӑсемпе усӑ курасси тӗпрен илсен выльӑх-чӗрлӗх тата кайӑк-кӗшӗк апачӗсенче сальмонеллӑна тӳрремӗнех сирсе яма тӑрӑшнӑ (21). Ҫак тӗпчевсен результачӗсене тӗрлӗ вӑхӑтра пичетленнӗ темиҫе тишкерӳре (18, 21, 26, 47, 104–106) тӗплӗн пӗтӗмлетнӗ, ҫавӑнпа та ҫак тишкерӳре ҫак тӗпчевсен тӗп кӑтартӑвӗсенчен хӑшӗ-пӗрисене ҫеҫ сӳтсе явнӑ. Темиҫе тӗпчев кӑтартнӑ тӑрӑх, апат матрицисенчи кӑткӑ йӳҫекӗн микробсене хирӗҫле ӗҫӗ кӑткӑс кислоти мӗнле виҫепе тата вӑхӑтпа ҫыхӑннӑран, апат матрицинчи нӳрлӗх шайӗнчен, апатра тата выльӑхӑн вар-хырӑм ҫулӗсенче бактерисен концентрацийӗнчен килет (19, 21, 107–109). Апат матрици тӗсӗ тата выльӑх апачӗн ингредиенчӗсен ҫӑлкуҫӗ те витӗм кӳрекен факторсем пулса тӑраҫҫӗ. Ҫапла вара, чылай тӗпчев ҫакна кӑтартса панӑ: сальмонелла шайӗ Чӗрчунсен ҫумпродукчӗсенчен уйӑрнӑ бактери токсинӗсем ӳсентӑран ҫумпродукчӗсенчен уйӑрнӑ токсинсенчен уйрӑлса тӑма пултараҫҫӗ (39, 45, 58, 59, 110–112). Анчах та кислотӑсене, сӑмахран, кӑткӑ йӳҫекне, хирӗҫле хурав уйрӑмлӑхӗсем апат-ҫимӗҫре сероварсен пурнӑҫӗн уйрӑмлӑхӗсемпе тата апат-ҫимӗҫе мӗнле температурӑра ӗҫлесе хатӗрленипе ҫыхӑннӑ пулма пултараҫҫӗ (19, 113, 114). Кислотӑпа имҫамланӑ чухне сероварсен хуравӗн уйрӑмлӑхӗсем те кайӑк-кӗшӗк вараланнӑ апатпа вараланнин факторӗ пулма пултараҫҫӗ (113, 115), вирулентлӑх генӗсен экспрессийӗн уйрӑмлӑхӗсем те (116) пысӑк вырӑн йышӑнма пултараҫҫӗ. Кислотӑна тӳсӗмлӗхӗн уйрӑмлӑхӗсем, енчен те апат ҫинчи кислотӑсене ҫителӗклӗ буферизацилемен пулсан, культурӑллӑ хутлӑхра сальмонеллӑна тупса палӑртассине витӗм кӳме пултараҫҫӗ (21, 105, 117–122). Апат-ҫимӗҫӗн физика форми (пайӑркасен калӑпӑшӗ тӗлӗшӗнчен) вар-хырӑм ҫулӗсенче кӑткӑ кислоти пуррипе ҫуккине те витӗм кӳме пултарать (123).
Апат ҫине хушнӑ кӑткӑс кислотин микробсене хирӗҫле ӗҫне оптимизацилемелли стратегисем те питӗ кирлӗ. Апат-ҫимӗҫе хутӑштариччен пысӑк варалануллӑ апат-ҫимӗҫ ингредиенчӗсем валли кислотӑн пысӑкрах концентрацийӗсене сӗннӗ, ҫапла майпа апат-ҫимӗҫ хатӗрлекен оборудование сиен кӳме тата выльӑх-чӗрлӗх апачӗн тутлӑхӗпе ҫыхӑннӑ йывӑрлӑхсене чакарма пулать (105). Джонс (51) ҫапла пӗтӗмлетнӗ: хими мелӗпе тасатиччен апатра пулнӑ сальмонеллӑна хими мелӗпе тасатнӑ хыҫҫӑн апатпа ҫыхӑннӑ сальмонеллӑран тытса чарма йывӑртарах. Апат-ҫимӗҫ арманӗнче тирпейленӗ чухне апат-ҫимӗҫе ӑшӑпа имҫамлама сӗннӗ, анчах ку апат-ҫимӗҫ составӗнчен, пайӑркасен калӑпӑшӗнчен тата авӑртмалли процеспа ҫыхӑннӑ ытти факторсенчен килет (51). Кислотӑсен антимикроблӑ ӗҫӗ те температурӑран килет, ҫавӑнпа та органика кислотисем пур чухне ҫӳллӗ температура сальмонеллӑна синергиллӗ чарса тӑракан витӗм кӳме пултарать, ҫакна сальмонеллӑн шӗвек культурисенче асӑрханӑ (124, 125). Сальмонеллӑпа вараланнӑ апат-ҫимӗҫе тӗпчесе пӗлни ҫак шухӑша ҫирӗплетет: ҫӳллӗ температура апат-ҫимӗҫ матрицинчи кислотасен эффективлӑхне ӳстерет (106, 113, 126). Амадо тата ыттисем. (127) тӗрлӗ выльӑх апачӗнчен уйӑрнӑ тата йӳҫӗтнӗ выльӑх гранулисене инокуляциленӗ Salmonella enterica тата Escherichia coli 10 штаммӗнчи температурӑпа кислота (мӑйӑх е сӗт йӳҫекӗ) хушшинчи хутшӑнӑва тӗпчеме тӗп композитлӑ конструкципе усӑ курнӑ. Вӗсем ҫакна пӗтӗмлетнӗ: ӑшӑ микробсен чакӑвне витӗм кӳрекен тӗп фактор, ҫавӑн пекех кислота тата бактери изолячӗн тӗсӗ. Кислотӑпа пӗрлехи эффект халӗ те ытларах, ҫавӑнпа та пӗчӗкрех температурӑсемпе тата кислота концентрацийӗсемпе усӑ курма пулать. Анчах та вӗсем ҫакна та палӑртнӑ: кӑткӑс кислотипе усӑ курнӑ чухне яланах синергиллӗ эффектсем пулман, ҫакӑ вара вӗсене кӑкӑр кислоти пысӑкрах температурӑра вӗҫсе кайни е апат матрицин компоненчӗсен буферлӑ витӗмӗ фактор пулнине иккӗлентернӗ.
Выльӑхсене ҫитериччен апат упрамалли вӑхӑта чикӗлени — апат ҫинӗ чухне чӗрчун организмне апат-ҫимӗҫпе ҫыхӑннӑ чир-чӗр ертекен патогенсем кӗрессине тытса чармалли майсенчен пӗри. Анчах та апатри кислота вар-хырӑм ҫулӗсене кӗрсен, вӑл хӑйӗн микробсене хирӗҫле ӗҫне малалла тӑсма пултарать. Вар-хырӑм ҫулӗсенче экзогенлӑ майпа янӑ йӳҫек япаласен микробсене хирӗҫле ӗҫӗ тӗрлӗ фактортан килет, ҫав шутра вар-хырӑм йӳҫекӗн концентрацийӗнчен, вар-хырӑм ҫулӗн активлӑ вырӑнӗнчен, вар-хырӑм ҫулӗн рН тата кислород содержанийӗнчен, чӗрчун ҫулӗнчен тата вар-хырӑм органӗсен микроб популяцийӗн шайлашуллӑ составӗнчен килет (вӗсем ҫакӑнтан килеҫҫӗ) вар-хырӑм ҫулӗсен вырӑнӗ тата чӗрчун ҫитӗнсе ҫитни) (21, 24, 128–132). Унсӑр пуҫне, вар-хырӑм ҫулӗсенчи анаэроблӑ микроорганизмсен резидент популяцийӗ (вӗсем пӗр вар-хырӑмлӑ чӗрчунсен ҫитӗнсе ҫитнӗ май аялти апат ирӗлтерекен ҫулӗсенче доминантлӑ пулса тӑраҫҫӗ) ферментаци урлӑ органика кислотисене хастаррӑн туса кӑлараҫҫӗ, ҫакӑ вара вар-хырӑм ҫулне кӗрекен вӑхӑтлӑх патогенсем ҫине те антагонистла витӗм кӳме пултарать (17–1912).
Малтанхи тӗпчевсенчен нумайӑшӗ кайӑк-кӗшӗкӗн вар-хырӑм ҫулӗсенчи сальмонеллӑна чакарма органика кислотисемпе, ҫав шутра формиатпа та, усӑ курасси ҫинче чарӑнса тӑнӑ, ҫакна темиҫе тишкерӳре тӗплӗн сӳтсе явнӑ (12, 20, 21). Ҫак тӗпчевсене пӗрле пӑхса тухсан, темиҫе тӗп сӑнав тума пулать. МакХанпа Шоттс (133) ҫакна пӗлтернӗ: формикӑпа пропион кислотипе апатлантарни бактерипе прививка тунӑ чӑхсен суккӑр пыршинчи Salmonella Typhimurium шайне чакарнӑ тата вӗсене 7, 14 тата 21 кунра виҫнӗ. Анчах та, Юм тата ыттисем. (128) С-14-па паллӑ тунӑ пропионата сӑнаса тӑнӑ, вӗсем ҫакна пӗтӗмлетнӗ: апатра питӗ сахал пропионат суккӑр пыршӑ патне ҫитме пултарать. Ку кӑткӑс кислоти пирки те тӗрӗс-и, ҫук-и, ҫакна палӑртмалла-ха. Анчах та нумаях пулмасть Бурасса тата ыттисем. (134) ҫакна пӗлтернӗ: 7, 14 тата 21 кунра шутласа кӑларнӑ бактерисемпе прививка тунӑ чӑхсен суккӑр пыршинче Salmonella Typhimurium шайӗ чакнӑ. (132) 6 эрне ӳсӗм тапхӑрӗнче бройлер чӑххисене 4 г/т шайлашуллӑ кӑпӑк кислоти ҫитерни суккӑр пыршӑлӑхри S. Typhimurium концентрацине тупса палӑртмалли шайран аяларах чакарнине палӑртнӑ.
Апатра кӑткӑ кислоти пурри кайӑк-кӗшӗкӗн вар-хырӑм ҫулӗн ытти пайӗсене те витӗм кӳме пултарать. Аль-Таразипе Альшавабкех (134) ҫакна кӑтартнӑ: кӑткӑс кислотипе пропион кислоти хутӑшӗ культурӑра тата суккӑр пыршӑра Salmonella pullorum (S. PRlorum) чирне чакарма пултарать. Томпсонпа Хинтон (129) ҫакна асӑрханӑ: суту-илӳре тупма пултаракан кӑткӑ кислотипе пропион кислоти хутӑшӗ культурӑра та, ҫӑмарта ҫинче те кислотӑсен концентрацине ӳстернӗ тата ҫакӑ репрезентативлӑ ӗрчетмелли условисенче in vitro модельре Salmonella Enteritidis PT4 хирӗҫ бактерицид пулнӑ. Ку шухӑша Bird et al.-ӑн in vivo даннӑйӗсем ҫирӗплетеҫҫӗ. (135) бройлер чӑххисен ӗҫмелли шывне тинӗс ҫинчи типӗ тытнӑ тапхӑрта, бройлер чӑххисем кайӑк-кӗшӗк тирпейлекен завода илсе кайиччен типӗ тытнӑ пекех, кӑпӑк кислоти хушнӑ. Ӗҫмелли шыва кӑткӑс кислоти хушни культурӑра тата эпидидимра S. Typhimurium шутне чакарнӑ, S. Typhimurium-позитивлӑ культурӑсен йышне чакарнӑ, анчах лайӑх эпидидимӑн шутне чакарман (135). Органикӑллӑ кислотӑсене вар-хырӑмӑн аялти пайӗнче ӗҫленӗ вӑхӑтра хӳтӗлеме пултаракан ҫитермелли тытӑмсене аталантарни эффективлӑха ӳстерме пулӑшма пултарать. Сӑмахран, кӑткӑс кислотине микроинкапсуляцилени тата ӑна апат ҫине хушни цекал содержанийӗнчи Salmonella Enteritidis шутне чакарнине кӑтартнӑ (136). Анчах та ку чӗрчун тӗсне кура тӗрлӗрен пулма пултарать. Сӑмахран, Валия тата ыттисем. (137) 28 кунри сыснасен суккӑр пыршинче е лимфа тӗввисенче сальмонеллӑсем чакнине асӑрхаман, вӗсене кӑткӑс кислотипе, лимон кислотипе тата эфир ҫӑвӗн капсулисен хутӑшӗпе тӑрантарнӑ, 14-мӗш кунне шӑк ӑшӗнче сальмонеллӑсем тухасси чакнӑ пулин те, 28-мӗш кунне вӑл сальмонеллӑсем сыснасем хушшинче горизонтальлӗ майпа куҫнине кӑтартнӑ. чӑрмантарнӑ.
Выльӑх-чӗрлӗх ӗрчетес ӗҫре кӑткӑ кислотине микробсене хирӗҫле агент пек тӗпчес ӗҫре чи малтанах апат-ҫимӗҫре пулакан сальмонеллӑсем ҫинче чарӑнса тӑнӑ пулин те, ытти вар-хырӑм патогенӗсене те тӗпчесе пӗлнӗ. Кованда тата ыттисем тунӑ in vitro тӗпчевӗсем. (68) ҫакна палӑртаҫҫӗ: кӑткӑс кислоти ытти вар-хырӑм чирӗсене, ҫав шутра Escherichia coli тата Campylobacter jejuni, хирӗҫ те витӗмлӗ пулма пултарать. Маларахри тӗпчевсем ҫакна кӑтартнӑ: органика кислотисем (тӗслӗхрен, сӗт кислоти) тата кӑткӑс кислотине кӗртекен суту-илӳ хутӑшӗсем кайӑк-кӗшӗкри кампилобактер шайне чакарма пултараҫҫӗ (135, 138). Анчах та, маларах Beyer et al. палӑртнӑ пек. (67), кампилобактерие хирӗҫ антимикроблӑ агент пек кӑткӑ кислотипе усӑ курни асӑрхануллӑ пулма пултарать. Ку тупӑшу уйрӑмах кайӑк-кӗшӗкӗн апат-ҫимӗҫ хушӑмӗсемшӗн йывӑрлӑх кӑларса тӑратать, мӗншӗн тесен кӑткӑс кислоти — C. jejuni валли сывлав энергийӗн тӗп ҫӑлкуҫӗ. Унсӑр пуҫне, унӑн вар-хырӑм нишӗн пӗр пайӗ вар-хырӑм бактерийӗсем, сӑмахран, формат (139) туса кӑларакан хутӑш кислота ферментацийӗн продукчӗсемпе ылмашӑну хӗреслӗ апатланӑвӗпе ҫыхӑннӑ тесе шутлаҫҫӗ. Ку шухӑшӑн хӑш-пӗр никӗсӗ пур. Формат C. jejuni валли химиоаттрактант пулнӑран, форматдегидрогеназӑпа гидрогеназа енӗпе кӑлтӑксем пур икӗ хутлӑ мутантсем бройлер чӑххисен цекал колонизацийӗн хӑвӑртлӑхне тискер йышши C. jejuni штаммӗсемпе танлаштарсан чакарнӑ (140, 141). Тулашри кӑткӑс кислоти хушни чӑхсен вар-хырӑм ҫулӗсенче C. jejuni колонизацине мӗн таран витӗм кӳни халӗ те паллӑ мар. Ытти вар-хырӑм бактерийӗсем формат катаболизмне пула е вар-хырӑмӑн ҫӳлти пайӗнче формат йышӑннине пула вар-хырӑмри формиатӑн чӑн-чӑн концентрацийӗ пӗчӗкрех пулма пултарать, ҫавӑнпа та ҫакна темиҫе улшӑну витӗм кӳме пултарать. Унсӑр пуҫне, формат — хӑш-пӗр вар-хырӑм бактерийӗсем туса кӑларакан потенциаллӑ ферментаци продукчӗ, вӑл вар-хырӑм форматӗн пӗтӗмӗшле шайне витӗм кӳме пултарать. Вар-хырӑм содержанийӗнчи формат виҫине тата метагеномикӑпа усӑ курса формат дегидрогеназа генӗсене тупса палӑртни формат туса кӑларакан микроорганизмсен экологийӗн хӑш-пӗр енӗсене ҫутатса пама пултарать.
Рот тата ыттисем. (142) бройлер чӑххисене энрофлоксацин антибиотикӗпе е формик, уксус тата пропион кислотисен хутӑшӗпе тӑрантарни антибиотиксене чӑтӑмлӑ Escherichia coli сарӑлӑвӗ ҫине мӗнле витӗм кӳнине танлаштарнӑ. Пӗтӗмӗшле тата антибиотиксене чӑтӑмлӑ E. coli изолячӗсене 1 кунри бройлер чӑххисен пӗрлештернӗ фекали пробисенче тата 14 тата 38 кунри бройлер чӑххисен цекал содержанийӗн пробисенче шутланӑ. E. coli изолячӗсене ампициллин, цефотаксим, ципрофлоксацин, стрептомицин, сульфаметоксазол тата тетрациклин резистентлӑхне кашни антибиотик валли малтанах палӑртнӑ татӑксем тӑрӑх тӗрӗсленӗ. Тивӗҫлӗ E. coli популяцийӗсене шутласа кӑларнӑ тата характеристика панӑ чухне энрофлоксацин та, кислота коктейль хушни те 17 тата 28 кунри бройлер чӑххисен ҫӑварӗнчен уйӑрнӑ E. coli пӗтӗмӗшле шутне улӑштарман. Энрофлоксацин хушса панӑ апатпа тӑрантарнӑ кайӑксен ҫӑварӗнче ципрофлоксацин, стрептомицин, сульфаметоксазол тата тетрациклин резистентлӑ E. coli шайӗ ӳснӗ, цефотаксим резистентлӑ E. coli шайӗ чакнӑ. Коктейльпе тӑрантарнӑ кайӑксен ампициллин тата тетрациклин резистентлӑ E. coli шучӗ контрольпе тата энрофлоксацинпа тӑрантарнӑ кайӑксемпе танлаштарсан чакнӑ. Хутӑш кислотӑпа тӑрантарнӑ кайӑксен те, энрофлоксацинпа тӑрантарнӑ кайӑксемпе танлаштарсан, суккӑр пыршӑра ципрофлоксацин тата сульфаметоксазол резистентлӑ E. coli шучӗ чакнӑ. Кислотӑсем антибиотиксене чӑтӑмлӑ E. coli шутне мӗнле майпа чакарни, E. coli пӗтӗмӗшле шутне чакарманни халӗ те паллӑ мар. Анчах та Рот тата ыттисем тунӑ тӗпчев результачӗсем. энрофлоксацин ушкӑнӗнчисемпе килӗшсе тӑраҫҫӗ. (142) Ку E. coli-ра антибиотиксене хирӗҫ тӑракан генсен сарӑлӑвӗ чакнине кӑтартма пултарать, сӑмахран, Cabezon et al. ҫырса кӑтартнӑ плазмидӑпа ҫыхӑннӑ ингибиторсем. (143). Кайӑк-кӗшӗкӗн вар-хырӑм популяцийӗнче плазмидӑллӑ антибиотиксене хирӗҫ тӑрассине тарӑнрах тишкерме тата вар-хырӑм резистомине хакласа ҫак анализа татах та лайӑхлатма кӑсӑклӑ пулӗччӗ.
Патогенсене хирӗҫ оптималлӑ антимикроблӑ апат хушмалли япаласем хатӗрлесси вар-хырӑмӑн пӗтӗмӗшле флори ҫине, уйрӑмах хуҫашӑн усӑллӑ тесе шутланакан микробиота ҫине, сахал витӗм кӳмелле. Анчах та экзогенлӑ майпа панӑ органика кислотисем вар-хырӑм микробиоти ҫине сиенлӗ витӗм кӳме пултараҫҫӗ тата вӗсен чир-чӗр ертекенсенчен хӳтӗлекен енӗсене хӑш-пӗр шайра пӗтерме пултараҫҫӗ. Сӑмахран, Томпсонпа Хинтон (129) ҫӑмарта тӑвакан ​​чӑхсен культурӑри сӗт йӳҫекӗн шайӗ чакнине асӑрханӑ, вӗсене формин тата пропион кислотисен хутӑшӗпе тӑрантарнӑ, ҫакӑ вара культурӑра ҫак экзогенлӑ органика кислотисем пурри культурӑри лактобациллӑсен шутне чакарнине пӗлтерет. Ӳсен-тӑран лактобациллисем сальмонеллӑна хирӗҫ тӑракан барьер шутланаҫҫӗ, ҫавӑнпа та ҫак резидент культурӑсен микробиоти пӑсӑлни вар-хырӑм ҫулӗсенчи сальмонеллӑсем колонизацине ӑнӑҫлӑн чакарма сиенлӗ пулма пултарать (144). Ачикгоз тата ыттисем. кайӑксен аялти вар-хырӑм ҫулӗсен витӗмӗ пӗчӗкрех пулма пултарнине тупнӑ. (145) 42 кунри бройлер чӑххисен пыршӑлӑхӑн пӗтӗмӗшле флоринче е Escherichia coli шучӗпе кӑпӑк кислотипе йӳҫӗтнӗ шыв ӗҫнӗ чухне уйрӑмлӑхсем тупӑнман. Авторсем ҫакна вар-хырӑмӑн ҫӳлти пайӗнче формат метаболизациленнипе пулма пултарать тесе шутланӑ, ҫакна ытти тӗпчевҫӗсем экзогенлӑ майпа кӗске сӑнчӑрлӑ ҫу кислотисемпе (SCFA) усӑ курнӑ чухне асӑрханӑ (128, 129).
Кӑткӑс кислотине мӗнле те пулин капсулӑпа хӳтӗлени ӑна вар-хырӑмӑн аялти пайне ҫитме пулӑшать. (146) палӑртнӑ тӑрӑх, микроинкапсулированнӑй кӑткӑс кислоти сыснасен суккӑр пыршинчи кӗске сӑнчӑрлӑ ҫу кислотисен (SCFA) пӗтӗмӗшле содержанине хӳтӗлемен кӑкӑр кислотипе тӑрантарнӑ сыснасемпе танлаштарсан палӑрмаллах ӳстернӗ. Ҫак результат авторсене ҫакна палӑртма хистенӗ: енчен те ӑна лайӑх хӳтӗлесен, кӑткӑс кислоти вар-хырӑмӑн аялти пайне ҫитме пултарать. Анчах та ытти темиҫе параметр, сӑмахран, формат тата лактат концентрацийӗсем, контроль диетипе тӑрантарнӑ сыснасенчен пысӑкрах пулин те, хӳтлӗхсӗр формат диетипе тӑрантарнӑ сыснасенчен статистика тӗлӗшӗнчен уйрӑлса тӑман. Хӳтӗлемен тата хӳтӗленӗ кӑткӑс кислотипе тӑрантарнӑ сыснасен сӗт кислоти виҫӗ хут ӳснине кӑтартнӑ пулин те, лактобациллӑсен шучӗ нихӑш имҫампа та улшӑнман. Уйрӑмлӑхсем ытти сӗт йӳҫекӗ туса кӑларакан микроорганизмсемшӗн ытларах палӑрма пултараҫҫӗ (1) вӗсене ҫак меслетсемпе тупса палӑртман тата/е (2) вӗсен ылмашӑну ӗҫӗ витӗм кӳрет, ҫавна май ферментаци йӗркине улӑштарать, ҫапла вара резидентлӑ лактобациллӑсем ытларах сӗт йӳҫекӗ туса кӑлараҫҫӗ.
Хуҫалӑх выльӑхӗсен вар-хырӑм ҫулӗ ҫине апат хушмалли япаласем мӗнле витӗм кӳнине тӗрӗсрех тӗпчеме пысӑкрах уйӑрӑмлӑ микробсене палӑртмалли меслетсем кирлӗ. Юлашки ҫулсенче 16S РНК генӗн ҫӗнӗ ӑрӑвӗн секвенированине (NGS) микробиом таксонӗсене тупса палӑртма тата микробсен пӗрлӗхӗсен тӗрлӗлӗхне танлаштарма усӑ курнӑ (147), ҫакӑ вара апат-ҫимӗҫ хушмалли япаласемпе кайӑк-кӗшӗк пек чӗрчунсен вар-хырӑм микробиоти хушшинчи хутшӑнусене лайӑхрах ӑнланма май панӑ.
Темиҫе тӗпчевре микробиом секвенированийӗпе усӑ курса чӑх вар-хырӑм микробиомӗ ​​формиат хушма мӗнле хуравланине хакланӑ. Оклей тата ыттисем. (148) 42 кунри бройлер чӑххисене ӗҫмелли шывра е апатра тӗрлӗ комбинациллӗ кӑткӑ кислоти, пропион кислоти тата вӑтам ҫыхӑнуллӑ ҫу кислотисемпе хушса тӗпчев туса пынӑ. Иммунизациленӗ чӑхсене налидикс кислотине чӑтӑмлӑ Salmonella typhimurium штаммпа ҫапнӑ та вӗсен ҫӑварне 0, 7, 21 тата 42 кунра кӑларса пӑрахнӑ. 454 пиросеквенировани валли цекал пробисем хатӗрленӗ, секвенировани результачӗсене классификаци тата пӗрпеклӗх танлаштарӑвӗ валли хакланӑ. Пӗтӗмӗшле илсен, сиплевсем цекал микробиомне е S. Typhimurium шайне палӑрмаллах витӗм кӳмен. Анчах та кайӑксем ватӑлнӑҫемӗн пӗтӗмӗшле сальмонеллӑна тупасси чакнӑ, ҫакна микробиомӑн таксономиллӗ анализӗ ҫирӗплетнӗ, ҫавӑн пекех вӑхӑт ҫитнӗ май сальмонеллӑн йӗркисен йышӗ те чакнӑ. Авторсем палӑртнӑ тӑрӑх, бройлерсем ватӑлнӑ май цекаллӑ микробсен популяцийӗн тӗрлӗлӗхӗ ӳснӗ, пур сиплев ушкӑнӗсенче те вар-хырӑм флоринче чи пысӑк улшӑнусем пулнӑ. Нумаях пулмасть тунӑ тӗпчевре Ху тата ыттисем. (149) икӗ тапхӑрта (1–21 кун тата 2–24 кун) пухнӑ бройлер чӑххисенчен илнӗ цекал микробиомӗн пробисем ҫине органика кислотисен (мӑйӑр кислоти, уксус кислоти, пропион кислоти тата аммиак формачӗ) тата вирджиниамицин хутӑшӗпе хушнӑ диетӑна ӗҫмелли шыв тата апатлантарни мӗнле витӗм кӳнине танлаштарнӑ. кунра сиплев ушкӑнӗсем хушшинче цекал микробиомӗн тӗрлӗлӗхӗнче хӑш-пӗр уйрӑмлӑхсем палӑрнӑ пулин те, 42 кунра α- е β-бактерисен тӗрлӗлӗхӗнче уйрӑмлӑхсем тупӑнман. кунра уйрӑмлӑхсем ҫуккине шута илсе, авторсем ӳсӗм лайӑх енӗ оптималлӑ тӗрлӗ микробиом маларах йӗркеленнипе ҫыхӑннӑ тесе шутланӑ.
Микробиом анализӗ, цекаллӑ микробсен пӗрлӗхне ҫеҫ тӗпе хурса, апат-ҫимӗҫри органика кислотисен ытларах витӗмӗ вар-хырӑм ҫулӗнче ӑҫта пулнине кӑтартса пама пултараймасть. Бройлер чӑххисен ҫӳлти вар-хырӑм ҫулӗн микробиомӗ ​​апатри органика кислотисен витӗмне ытларах сисӗмлӗ пулма пултарать, ҫакна Hume et al. (128). Юм тата ыттисем. (128) экзогенлӑ майпа хушнӑ пропионатӑн ытларах пайӗ кайӑксен ҫӳлти вар-хырӑм ҫулӗсенче ҫӑтӑннине кӑтартнӑ. Ҫак шухӑша юлашки вӑхӑтра вар-хырӑм микроорганизмӗсене палӑртас енӗпе тунӑ тӗпчевсем те ҫирӗплетеҫҫӗ. Нава тата ыттисем. (150) ҫакна кӑтартнӑ: органика кислотисен [DL-2-гидрокси-4(метилтио)маслӑ кислоти], кӑткӑ кислоти тата пропион кислоти (HFP) хутӑшӗ пыршӑлӑх микробиотине витӗм кӳнӗ тата чӑхсен илеумӗнче Lactobacillus колонизацине ӳстернӗ. Нумаях пулмасть Гударзи Борожени тата ыттисем. (150) ҫакна кӑтартнӑ: органика кислотисен хутӑшӗ [DL-2-гидрокси-4(метилтио)маслӑ кислоти], кӑткӑ кислоти тата пропион кислоти (HFP) пӗрлешни пыршӑлӑх микробиоти ҫине витӗм кӳнӗ тата чӑхсен илеумӗнче Lactobacillus колонизацийӗ ӳснӗ. (151) бройлер чӑххисене 35 кун хушши икӗ концентраципе (0,75% тата 1,50%) кӑткӑс кислотипе пропион кислоти хутӑшӗпе тӑрантарнине тӗпченӗ. Эксперимент вӗҫӗнче культурӑна, вар-хырӑма, илеумӑн дистальнӑй икӗ виҫҫӗмӗш пайне тата суккӑр пыршӑлӑха кӑларса илнӗ те РТ-ПЦР мелӗпе ятарлӑ вар-хырӑм флорине тата метаболитсене хисеплӗ анализ тума пробӑсем илнӗ. Культурӑра органика кислотисен концентрацийӗ Lactobacillus е Bifidobacterium йышлӑхне витӗм кӳмен, анчах та Clostridium йышне ӳстернӗ. Илеумра Lactobacillus тата Enterobacter чакни кӑна улшӑннӑ, суккӑр пыршӑра вара ҫак флора улшӑнман (151). Органика кислоти хушмалли чи пысӑк концентрацире культурӑра пӗтӗмӗшле сӗт кислоти концентрацийӗ (D тата L) чакнӑ, икӗ органика кислотин концентрацийӗ те вар-хырӑмра чакнӑ, органика кислотисен концентрацийӗ вара суккӑр пыршӑра пӗчӗкрех пулнӑ. Илеумра нимӗнле улшӑну та пулман. Кӗске ҫыхӑнуллӑ ҫу кислотисем (SCFAs) пирки калас пулсан, органика кислотисемпе тӑрантарнӑ кайӑксен культурипе ҫӑмартисен пӗртен-пӗр улшӑнӑвӗ пропионат шайӗнче пулнӑ. Органикӑллӑ кислотӑн пӗчӗкрех концентрацийӗпе тӑрантарнӑ кайӑксен культурӑра пропионат шайӗ вунӑ хут ӳснине кӑтартнӑ, ҫав вӑхӑтрах икӗ концентрациллӗ органика кислотипе тӑрантарнӑ кайӑксен ҫӑварӗнче пропионат шайӗ сакӑр тата вунпилӗк хут ӳснине кӑтартнӑ. Илеумра ацетат ӳсни икӗ хутран та сахалрах пулнӑ. Пӗтӗмӗшле илсен, ҫак кӑтартусем ҫакна ҫирӗплетеҫҫӗ: тулашри органика кислотисемпе усӑ курнин витӗмӗ ытларах тухӑҫра палӑрнӑ, ҫав вӑхӑтрах органика кислотисем вар-хырӑмӑн аялти пайӗнчи микробсен пӗрлӗхне сахал витӗм кӳнӗ, ҫакӑ вара вар-хырӑмӑн ҫӳлти резидент флорин ферментаци йӗркисем улшӑннӑ пулма пултарнине пӗлтерет.
Паллах, вар-хырӑм ҫулӗ тӑрӑх формат ҫине микробсем мӗнле хуравланине туллин уҫса пама микробиома тарӑнрах характеристика памалла. Вар-хырӑмӑн уйрӑм пайӗсен, уйрӑмах ҫӳлти пайсен, сӑмахран, культурӑн, микробсен таксономине тарӑнрах тишкерни хӑш-пӗр микроорганизмсен ушкӑнӗсене суйласа илме май парать. Вӗсен ылмашӑну тата фермент ӗҫӗсем вӗсем вар-хырӑм ҫулне кӗрекен патогенсемпе антагонистла ҫыхӑну тытнине те палӑртма пултараҫҫӗ. Ҫавӑн пекех кайӑксен пурнӑҫӗнче йӳҫӗ хими хушӑмӗсемпе усӑ курни ытларах «кислотӑна чӑтӑмлӑ» пурӑнакан бактерисене суйласа илнине тата ҫав бактерисем пурри тата/е ылмашӑну ӗҫӗ патогенсен колонизацине хушма чӑрмав кӳнине палӑртма метагеномлӑ анализсем туса пӑхма та кӑсӑклӑ пулӗччӗ.
Кӑткӑс кислотипе нумай ҫул хушши выльӑх апачӗ валли хими хушӑмӗ пек тата силос йӳҫекӗ пек усӑ кураҫҫӗ. Унӑн тӗп усӑ курӑвӗсенчен пӗри ​​— апатра чир-чӗр ертекенсен шутне чакарма тата кайӑксен вар-хырӑм ҫулӗсенче вӗсем каярахпа колонизациленме пулӑшакан антимикроблӑ ӗҫӗ. In vitro тӗпчевсем кӑтартнӑ тӑрӑх, кӑткӑс кислоти сальмонеллӑна тата ытти чир-чӗре хирӗҫ кӗрешмелли питӗ витӗмлӗ антимикроблӑ агент шутланать. Анчах та апат матрицисенче кӑткӑс кислотипе усӑ курасси апат ингредиенчӗсенче органика япалисем нумай пулнипе тата вӗсен буферлӑ хӑвачӗпе чикӗленме пултарать. Кӑткӑ кислоти апат е ӗҫмелли шыв урлӑ ӗҫсен, сальмонеллӑпа ытти чир-чӗр ертекен япаласем ҫине антагонистла витӗм кӳрет пек туйӑнать. Анчах та ҫак антагонизм чи малтанах ҫӳлти вар-хырӑм ҫулӗсенче пулать, мӗншӗн тесен пропион кислоти пекех, аялти вар-хырӑм ҫулӗсенче те, вар-хырӑм йӳҫекӗн концентрацийӗ чакма пултарать. Кӑткӑс кислотине капсулировани урлӑ хӳтӗлес ӑнлав аялти вар-хырӑм ҫулӗсене ытларах кислотӑна ҫитермелли потенциаллӑ меслет сӗнет. Унсӑр пуҫне, тӗпчевсем ҫакна кӑтартнӑ: органика кислотисен хутӑшӗ кайӑк-кӗшӗк ӗҫне лайӑхлатма пӗр кислота ӗҫтернинчен витӗмлӗрех (152). Вар-хырӑм ҫулӗнчи кампилобактер формат ҫине тӗрлӗрен хуравлама пултарать, мӗншӗн тесен вӑл форматпа электрон донорӗ пек усӑ курма пултарать, формат вара унӑн тӗп энерги ҫӑлкуҫӗ шутланать. Вар-хырӑм ҫулӗсенче формат концентрацине ӳстерни Campylobacter-шӑн усӑллӑ пуласси паллӑ мар, ҫакӑ форматпа субстрат вырӑнне усӑ курма пултаракан ытти вар-хырӑм флорине кура пулма пултараймасть.
Вар-хырӑмри кӑпӑк кислоти патогенлӑ мар резидент вар-хырӑм микробӗсем ҫине мӗнле витӗм кӳнине тӗпчеме хушма тӗпчевсем кирлӗ. Эпир вар-хырӑм микробиомӗн хуҫашӑн усӑллӑ членӗсене пӑсмасӑр патогенсене суйласа илсе тӗллев лартма кӑмӑллатпӑр. Анчах та ҫакӑ ҫак пурӑнакан вар-хырӑм микробӗсен пӗрлӗхӗсен микробиом йӗркине тарӑнрах тишкерме ыйтать. Кӑткӑс кислотипе сипленӗ кайӑксен цекаллӑ микробиомӗ ​​ҫинчен хӑш-пӗр тӗпчевсем пичетленнӗ пулин те, вар-хырӑмӑн ҫӳлти пайӗнчи микробсен пӗрлӗхне ытларах тимлӗх уйӑрмалла. Микроорганизмсене тупса палӑртасси тата вар-хырӑмри микробсен пӗрлӗхӗсене танлаштарасси кӑткӑс кислоти пур е ҫук чухне тулли мар ҫырса кӑтартма пултарать. Композици тӗлӗшӗнчен пӗр пек ушкӑнсен хушшинчи функциллӗ уйрӑмлӑхсене палӑртма хушма анализсем, ҫав шутра метаболомикӑпа метагеномикӑна та, кирлӗ. Ҫакӑн пек характеристика вар-хырӑмри микробсен пӗрлӗхӗпе кайӑксен ӗҫ кӑтартӑвӗсем хушшинчи ҫыхӑнӑва йӗркелеме питӗ кирлӗ. Вар-хырӑм ӗҫне тӗрӗсрех палӑртма нумай меслете пӗрлештерни органика кислоти хушмалли витӗмлӗрех стратегисем хатӗрлеме май памалла тата юлашкинчен кайӑксен сывлӑхӗпе ӗҫ тухӑҫлӑхӗн оптималлӑ прогнозӗсене лайӑхлатмалла, ҫав вӑхӑтрах апат-ҫимӗҫ хӑрушсӑрлӑхӗн хӑрушлӑхне чакармалла.
SR ҫак рецензие DD тата KR пулӑшнипе ҫырнӑ. Ҫак тишкерӳре кӑтартнӑ ӗҫе пур автор та пысӑк тӳпе хывнӑ.
Авторсем ҫак тишкерӗве ҫырма тата пичетлеме пуҫарса яма Anitox корпорацийӗ укҫа-тенкӗ илнине пӗлтереҫҫӗ. Укҫа-тенкӗпе тивӗҫтерекенсем ҫак тишкерӳ статйинче палӑртнӑ шухӑшсемпе пӗтӗмлетӳсем ҫине те, ӑна пичетлеме йышӑнни ҫине те витӗм кӳмен.
Ытти авторсем ҫакна пӗлтереҫҫӗ: тӗпчев ӗҫне нимӗнле суту-илӳ е финанс ҫыхӑнӑвӗсем те пулман чухне туса пынӑ, ҫав ҫыхӑнусене интерессен хирӗҫӗвӗ тесе шутлама пулать.
Д.Д. доктор Арканзас университечӗн аслӑ шкулӗнчен хисеплӗ вӗрентӳ стипендийӗ урлӑ пулӑшнине, ҫавӑн пекех Арканзас университечӗн клетка тата молекулярлӑ биологи программи тата апат-ҫимӗҫ наукисен кафедрине яланах пулӑшнине палӑртать. Унсӑр пуҫне, авторсем ҫак рецензие ҫырма малтанхи пулӑшу панӑшӑн Anitox компанине тав тӑваҫҫӗ.
1. Дибнер Дж. Дж., Ричардс Дж. Д. Ял хуҫалӑхӗнче антибиотик ӳсӗмне аталантаракан хатӗрсемпе усӑ курасси: вӗсен ӗҫӗн историйӗ тата механизмӗсем. Чӑх-чӗп науки (2005) 84:634–43. doi: 10.1093/ps/84.4.634
2. Джонс Ф. Т., Рик С. К. Кайӑк-кӗшӗк апачӗ ҫинче микробсене хирӗҫле аталану тата сӑнаса тӑрассин историйӗ. Чӑх-чӗп науки (2003) 82:613–7. doi: 10.1093/ps/82.4.613
3. Брум Л. Дж. Антибиотик ӳсӗмне аталантаракансен субингибиторлӑ теорийӗ. Чӑх-чӗп ӑслӑлӑхӗ (2017) 96:3104–5. doi: 10.3382/ps/pex114
4. Сорум Х, Л'Абе-Лунд ТМ. Апат-ҫимӗҫри бактерисен антибиотик резистентлӑхӗ — тӗнчери бактерисен генетика сечӗсенчи пӑсӑлусен результачӗсем. Апат-ҫимӗҫ микробиологийӗн халӑхсем хушшинчи журналӗ (2002) 78:43–56. doi: 10.1016/S0168-1605(02)00241-6
5. Ван Иммерсел Ф., Каувартс К., Девризе Л.А., Хезебрук Ф., Дукатель Р. Апат-ҫимӗҫри сальмонеллӑна хирӗҫ кӗрешмелли апат-ҫимӗҫ хушмалли япаласем. Пӗтӗм тӗнчери чӑх-чӗп ӑслӑлӑхӗн журналӗ (2002) 58:501–13. doi: 10.1079/WPS20020036
6. Ангуло Ф. Дж., Бейкер Н. Л., Олсен С. Дж., Андерсон А., Барретт Т. Дж. Ял хуҫалӑхӗнче антимикроблӑ препаратсемпе усӑ курасси: антимикроблӑ резистентлӑха ҫынсене куҫарассине тытса тӑрасси. Ача-пӑча инфекци чирӗсен семинарӗсем (2004) 15:78–85. doi: 10.1053/j.spid.2004.01.010
7. Лекшми М, Аммини П, Кумар С, Варела МФ. Апат-ҫимӗҫ туса кӑлармалли хутлӑхсем тата чӗрчунсенчен пулакан этем патогенӗсен антимикроблӑ резистентлӑхӗн эволюцийӗ. Микробиологи (2017) 5:11. doi: 10.3390/микроорганизмсем5010011
8. Лоуренсо Дж. М., Сейдел Д. С., Каллауэй Т. Р. 9-мӗш сыпӑк: Антибиотиксем тата пыршӑлӑх ӗҫӗ: истори тата хальхи лару-тӑру. В: Рикке С. К., ред. Кайӑк-кӗшӗкӗн пыршӑлӑх сывлӑхне лайӑхлатасси. Кембридж: Берли Додд (2020). 189–204-мӗш страницӑсем. DOI: 10.19103/AS2019.0059.10
9. Рик С.К. No 8: Апат-ҫимӗҫ гигиени. В: Девульф Дж., ван Иммерзел Ф., ред. Выльӑх-чӗрлӗх ӗрчетес тата ветеринари медицининче биохӑрушсӑрлӑх. Левен: ACCO (2017). 144–76-мӗш страницӑсем.